|
 |
|
|
گزارشی
از مرکز فقهی ائمه اطهار علیهم السلام
تهیه کننده گزارش:عبدالخاق کریمی
پيش درآمد گزارش
بر اساس رويه هاي سابق مجله که با بزرگاني از کشور عزيزمان گفتگوهاي صميمانه و
گرمي داشتيم ، در اين شماره هم بر اساس تصميم اتخاذ شده به سراغ سيد بزرگوار و
محترم ارجمندمان جناب حجت الاسلام و المسلمين استاد مرتضوي( مظفري) رفتيم، که
بعد از طي مراحل علمي و تحصيلي موفق در جمهوري اسلامي ايران ، اينک با اهتمام
و توکل و مجاهدت و با هماهنگي با دفتر مرجع عاليقدر حضرت آيت ا... العظمي فاضل
لنكراني(ره) منشأ خدمات علمي و فرهنگي و اجتماعي ارزنده و شاياني براي مردم و
جوانان و طلاب مستعد و زحمت کش وطن را فراهم آورده است، که جاي بسي تقدير و
امتنان و مباهات و افتخار دارد.
البته شايد جاي تعجب و تعريف نباشد که ايشان از سلاله ساداتي است که بر اساس
نقل بزرگان، همواره در راه اعتلاء و شکوفايي مذهب و ديانت و علم و فرهنگ مذهبي
و اجتماعي مردم رنج کشيده خويش، پيشگام بوده است ، که سخن در اين باره فراوان
است.
مركز فقهي ائمه اطهار (عليهمالسلام) در کابل شايد يکي از بي نظير ترين مراکز و
مؤسساتي باشد که با توجه به شرايط فرهنگي و اجتماعي افغانستان توانسته است، با
حداقل امکانات در تحت مديريت و اهتمام مثال زدني سرور ارجمندمان خدمات صادقانه
و دلسوزانه و پربار علمي و فرهنگي را تقديم جامعه و مردم تشنه علم و معرفتمان
گرداند.
اگر چه مجال گفتگوي بيشتر و استفاده از نقطه نظرات ايشان به طور مفصلتر، تا
کنون فراهم نگرديده است، اما ارائه گزارش جامع از فعاليتها و اهداف و خدمات
ارزنده مجموعة ايشان در اين مرکز مهم علمي و فرهنگي، شاهد گويايي برتحقق اين
شعار و حقيقت مي تواند باشد که « به عمل کار برآيد به سخنداني نيست».
خلاصه اي از اين گزارش را با هم مرور مي کنيم، تا در سايه سار فعاليتهاي
صادقانه و عالمانه بزرگان و انديشمندان دلسوز و فرهيخته مان، کشوري مسلمان و
متعالي و آباد و آزاد و سربلندو افتخار آفرين داشته باشيم.
مقدمه گزارش
كشور عزيز و مسلمان افغانستان از محروميت در ابعاد مختلف رنج ميبرد فقر فرهنگي
در كنار كمبودهاي اقتصادي، حضور و تسلط بيگانگان و تاخت و تاز ابرقدرتها ،
لزوم توجه بيش از پيش به اين كشور اسلامي را آشكار ميكند در اين بين، شيعيان
مظلوم و محروم افغانستان با داشتن سهم بسياري در فرهنگ ديني و تاريخ اجتماعي و
مذهبي اين كشور، داراي پيشينهاي بسيار غمبار است و در هميشه تاريخ با كمبود و
بيمهري دولتمردان روبرو بوده و با مشكلات دست وپنجه نرم كرده و خود را حفظ
نموده است.
خصوصاً در اين برهه از تاريخ اين كشور كه شاهد فعاليت گروههاي مختلف با امكانات
خارجي و داخلي بوده و تهاجم وسيع فرهنگي و رواج و تبليغ بيديني و بيبندوباري
و ابتذال از طريق شبكههاي تلويزيوني و توزيع سيديهاي غيراخلاقي و ضدمذهبي ،
تحت عنوان آزادي و دموكراسي و با شعار بازسازي و آبادني افغانستان كه مردم
مسلمان و مظلوم اين كشور را تهديد و به بي هويتي و تخليه ديني و معنوي ميكند،
و عرصه را بر مروجين مكتب علوي و راه پرافتخار اهل بيت عليهمالسلام سخت نموده
است و پناهگاهي جز حوزههاي عليمه و مراجع عظام نداشته و چشم به راه دستگيري
آنها هستند.
علما و طلاب افغانستاني بدون هر امكاني براي بقاء و پيشبرد اهداف ديني خود تلاش
بسياري دارند ، مخصوصاً شيعيان كه استقلال خود را حفظ نموده و متكي بر
حمايتهاي مردم متدين هستند. حوزههاي علميه تشيع در سراسر افغانستان با
مشكلات و كمبودهاي فراواني روبرو هستند كه علاوه بر نياز به ساماندهي و برنامه
ريزي دقيق و حمايتهاي ستادي ، محتاج كمكهاي وسيع مالي و بازسازي مدارس
ميباشند.
بنابر همين ضرورت تعدادي از فضلاء و طلاب افغانستاني طي درخواستي از مرجع
عاليقدر
جهان تشيع حضرت آيت ا... العظمي فاضل لنكراني (ره) تقاضاي مساعدت به شيعيان و
حوزههاي علميه افغانستان و تاسيس مركز فقهي ائمه اطهار در افغانستان را
نمودند.
لذا به دستور ايشان مدرسه علميه و مركز فقهي ائمه اطهار عليهمالسلام در كابل
در سال 1383 جهت اهداف ذيل تأسيس گرديد كه با رقه اميدي در دل مشتاقان علوم
جعفري روشن نموده است و مورد توجه و استقبال بسياري قرار گرفته است.
اهداف مركز فقهي ائمه اطهار عليهمالسلام و فعاليتهاي آن
مركز فقهي ائمه اطهار عليهمالسلام در اجراي مفاد آيه شريف « فلولا نفر من كل
فرقة منهم طائفة ليتفقهوا في الدين» و حراست از مرزهاي علمي و ديني مكتب انسان
ساز دين مبين اسلام و تحقق اهداف الهي حضرت ختمي مرتبت رسول گرامي اسلام حضرت
محمدبنعبدا... (صليا... عليه وآله وسلم) و اهل بيت مطهرش در قم تاسيس گرديد و
سپس شعبههايي از آن در مشهد مقدس و برخي كشورهاي ديگر بوجود آمد.
اهداف تاسيس مركز فقهي ائمه اطهار عليهمالسلام
الف:حراست از شريعت حضرت سيدالمرسلين و حفظ ثغور و حدود مذهب اثني عشري
ب:تعليم علوم ديني، شرهي ،اسلامي و انساني و تربيت طلاب و فضلاي كارآمد.
ج)اداره كردن محافل مذهبي ، مراسم ديني و تبليغات اسلامي.
د)برگزاري مسابقات علمي ،فرهنگي ،ديني و مذهبي و جذب جوانان به مكتب اهل بيت
عليهمالسلام و آشنا كردن آنان با فرهنگ ديني و مذهبي.
هـ)چاپ وانتشار كتب و مجلات ديني و مذهبي و اسلامي و علوم انساني كه تا حال به
آموزش صدها نفر از طلاب و دانشجويان علوم ديني پرداختهو فضلايي را تحويل جامعه
ديني داده است. بعلاوه چاپ كتابهاي متعدد علمي ديني و پخش و انتشار آنها ،
پژوهش و تأليف كتب مذهبي، برگزاري مسابقات وسيع فرهنگي و مواردي ديگر گوشهاي
از فعاليتهاي مركز فقهي در ايران و برخي كشورهاي اسلامي ميباشد.
اين مركز در بهمن ماه سال 1383 هجري شمسي در كابل رسماً تاسيس و شروع بكار نمود
كه متناسب با ضرورتها و شرائط جامعه اسلامي افغانستان خدمات و فعاليتهاي
چشمگيري را انجام داده است كه به گوشهاي از آن اشاره ميگردد.
فعاليتهاي مدرسه علميه و مركز فقهي ائمه اطهار عليهمالسلام در كابل
اين مركز تا بهحال در محورهاي زير فعاليتهايي را ارائه نموده است :
الف:پذيرش طلاب و آموزش آنها
مركز فقهي ائمه اطهار عليهمالسلام در كابل تا به حال در دو نوبت اقدام به جذب
طلاب و دانشجويان مشتاق به علوم ديني نموده است. نوبت اول در بهمن ماه سال
1383 هجري شمسي از متقاضايان ثبت نام بعمل آمد آزموني برگزار شد و صدها نفر از
طلابي كه لمعه و اصول فقه را تمام كرده بودند در اين آزمون شركت كردند و سي
نفر در مقطع رسائل و مكاسب پذيرفتهشدند.
نوبت دوم در شهريور ماه 1384 هجري شمسي از متقاضيان ثبت نام بعمل آْمد كه صدها
نفر شركت نموده و پانزده نفر در همان مقطع رسائل و مكاسب پذيرش شدند.
طلاب مركز علاوه بر تعليم رسائل و مكاسب (فقه و اصول) توسط اساتيد مجرب به
تعليم علوم معقول چون فلسفه و كلام ميپردازند ، آنها تحت نظارت مركز و استاد
حواشي متعدد رسائل و مكاسب را مطالعه كرده و به مباحثه منظم ميپردازند. مركز
به طلاب شهريه مخصوص پرداخت مينمايد و محل مناسبي جهت تحصيل و مباحثه آنها
تهيه نموده است تقاضاي بسيار زيادي كه از سوي طلاب براي تحصيل در مركز وجود
دارد ايجاب مينمايد كه محل وسيعتري جهت آموزش و تعليم طلاب در نظر گرفته شود
و طلاب جديدي را گزينش نمايد.
لذا پذيرش در مقطع لمعه و اصول هم در دستور كار مركز قرار گرفته است و همچنين
در مناسبتهاي مختلف دانشپژوهان از درس اخلاق علماء و بزرگان حوزه علميه كابل
بهرهمند ميشوند. طلاب مركز هر هفته مورد آزمون قرار ميگيرند و بعلاوه در
پايان هر سهماه امتحان جامعي از آنها بعمل ميآيد.
ب:برگزاري مراسم ديني و حمايت از مساجد و كانونهاي فرهنگي
از ضرورت هاي ديني و اجتماعي جامعه اسلامي افغانستان برگزاري مراسم ديني و
حمايت از هيئات مذهبي است. در اين راستا در تمامي مناسبتهاي ديني، اعم از
اعياد،وفيات ، ايام محرم و سوگواري حضرت سيدالشهداء عليهالسلام دهه صفر ، ماه
مبارك رمضان و غيره مراسم ديني و مذهبي در مركز برگزار ميگردد به گونهاي كه
حضور پر شور شيعيان و علاقهمندان مكتب پر افتخار جعفري بيانگر اهميت چنين
مراسمي است و از آنجا كه در طول ساليان متمادي شيعيان از اجراي رسمي برنامههاي
ديني خود محروم بودند لزوم حمايت از هيئتهاي مذهبي و سوقدهي صحيح فعاليتهاي
آنها ضروري بنظر ميرسد. كه اظهار نظر شرككنندگان و حضور پر شور مردم بيانگر
موقعيت مركز در اين زمينه بوده است.
ج:برگزاري مسابقات فرهنگي
از جمله فعاليتهاي ديني و فرهنگي اين مركز در كابل ارتباط با نوجوانان و
برگزاري مسابقات فرهنگي بوده است که در اين راستا، مركز با پخش كتابهايي كه
محتوي احكام ، معارف ديني ، تاريخ اسلام و مسائل اجتماعي ديني وغيره ميباشد ،
در جذب هزاران نوجوان از مسلمانان مشتاق افغانستان و تشويق و ترغيب آنها به
فراگيري مسائل و احكام و معارف ديني موفق باشد و توانسته مسابقات فرهنگي را در
چند نوبت برگزار و جوائزي را به نفرات برتر اهدا كند كه گل لبخندي بر چهره
محروم و زجر كشيده اين ايتام آل محمد صليا... عليه وآله وسلم و شيفتگان معارف
اسلامي نشاند.
در ارتباط با نسل تحصيل كرده و دانشگاهي و تدريس براي آنها
طراحان تهاجم فرهنگي در رويكرد جديد استعماري خود همت به تعليم و پرورش نسل
جوان و تحصيل كرده مطابق باورهاي اجتماعي و فرهنگي سكولاري دارند. لذا سعي بر
تربيت دانشجويان مطابق مباني خود دارند.در اين بين ضرورت توجه به دانشگاهها و
تدريس علوم ديني و پرورش آنها بر كسي پوشيده نيست بر اساس اظهارات تعدادي از
دانشجويان آنها از فراگيري دروسي همچون تفسير قرآن كريم، معارف اسلامي ، فلسفه
اسلامي و كلام و عقائد اسلامي محرومند حتي در برخي رشتهها كه چنين عناويني جزء
دروس رسمي آنها است كلاسي در اين جهت برگزار نميشود. لذا مركز فقهي ائمه
اطهار عليهمالسلام در كابل در ارتباط و تعامل با دانشجويان و نسل تحصيل كرده
اقدام به تشكيل كلاسهاي فلسفه اسلامي، كلام و عقائد ديني و تفسير قرآن براي
دانشجويان نموده است كه بسيار مورد توجه قرار گرفته است و همه روزه بر مشتاقان
حضور در چنين كلاسهايي افزوده ميشود.
هـ : ارتباط با علماء و دانشمندان افغانستان
از جمله موفقيتهاي مركز فقهي ائمه اطهار عليهمالسلام در كابل ارتباط با علماء
و دانشمندان افغانستان و همسو و هماهنگ كردن ديدگاهها و تلاشهاي علماء و
بزرگان ديني است تا كارايي و اثر گذاري ديدگاهها و فعاليتهاي آنها را افزايش
دهد و در اين راستا از حضور علماء و اساتيد بزرگوار حوزه كابل در مركز فقهي
ائمه اطهار عليهمالسلام استقبال ميكند، تدريس اخلاق و تفسير قرآن كريم در
مركز فقهي و سخنراني در آن مكان به مناسبتهاي مختلف و اهداء جوائز به نفرات
برگزيده توسط آنان در مركز فقهي گوياي اين ارتباط و تعامل ميباشد.
و: ارتباط با كنونهاي فرهنگي ديني و مساجد
در سراسر افغانستان مساجد شيعيان با امكانات بسيار ناچيز و ابتدايي در مسير
گسترش فرهنگ اهل بيت عليهم السلام فعالند. كانونهاي فرهنگي و ديني متعددي
متشكل از جوانان و نوجوانان مشتاق دين اسلام در اين مساجد تشكيل شده است كه در
راه فراگيري قرآن و معارف ديني گام بر ميدارند. لزوم توجه به اين كانونها كه
از كمترين امكانات بيبهره هستند، جاي انكار نيست بهمين جهت مركز فقهي ائمه
اطهار عليهمالسلام در كابل ضمن شناسايي كانونها و ارتباط با آنها در ايالات
مختلف كتب مورد نياز،قرآن، مفاتيح ، جزوات فرهنگي و ساير محصولات فرهنگي مورد
نياز براي آنها تهيه و ارسال ميدارد.
ز: تاسيس كتابخانه تخصصي در مركز
كتاب يكي از كالاهاي پرمشتري در افغانستان است و كمبود كتاب در اين كشور مشهود
است مخصوصاً كتابهاي ديني و تخصصي، مركز فقهي ائمه اطهار عليهم السلام در كابل
كتابهاي علمي و ديني مورد نياز طلاب علوم ديني و دانشجويان را تهيه و اقدام به
تاسيس كتابخانه تخصصي نموده است در حال حاضر بيش از چندين هزار جلد كتاب در اين
كتابخانه موجود ميباشد كه مراجعين زيادي از اين كتابها استفاده ميكنند.
ح: توزيع كتب فرهنگي و ديني
مركز فقهي هزاران جلد كتاب مذهبي اعم از قرآن كريم ، مفاتيح الجنان،
نهجالبلاغه ،صحيفه سجاديه،وديگر كتب ديني و علمي و بين مشتاقان و شيعيان
محروم توزيع نموده است كه بسيار مورد استقبال و قدراني آنها قرار گرفته است و
يكي از بهترين خدمات ديني همين تهيه و توزيع كتب ديني است.
ط: پرداخت شهريه در چند نوبت به طلاب كابل و هرات
با تمام محدوديتهاي مالي كه در مركز فقهي ائمه اطهار عليهمالسلام دارد اين
مركز در چندين نوبت به طلاب عزيز در كابل و هرات مساعدت نموده و شهريه مرجع
عاليقدر جهان تشيع حضرت آيت ا... العظمي فاضل لنكراني (ره) را پرداخت كرده
است.
ي: پاسخ به سوالات شرعي مردم
و بالاخره اينكه مركز فقهي ائمه اطهار عليهمالسلام در كابل ملجأ و پناهگاهي
براي شيعيان محروم و مظلوم افغانستان بوده و اين مركز پاسخگوي سوالات و مسائل
شرعي شيعيان عزيز ميباشد و روزانه دهها نفر از افراد متدين براي دريافت پاسخ
مسائل شرعي خود به مركز مراجعه ميكنند.
برنامههاي آتي و در دست اقدام مركز فقهي ائمه اطهار عليهمالسلام در كابل
توسعه و گسترش فعاليتهاي مركز فقهي ائمه اطهار عليهم السلام در كابل يك ضرورت
است تا بتوان پاسخگوي متقاضيان تحصيل علوم ديني بود و به مقابله با تهاجم
فرهنگي و ضد ديني پرداخت كه كمبودهاي فعلي مجال آنرا نميدهد و چنانچه اعتبار
مالي آن تامين شود و كمكهاي متدينين و خيرين جذب شود ميتوان اميد به آيندهاي
بسيار روشن داشت.
برنامههاي توسعه مركز فقهي
الف:تهيه مكاني مناسب جهت اسكان طلاب مركز و داير نمودن كلاسهاي لازم.
ب: راهاندازي كلاس آموزش هاي کاربردي مثل كامپيوتر، زبان و آئين نگارش، فن
خطابه
د: توسعه كتابخانه تخصصي و افزايش محصولات فرهنگي
هـ:ارتباط بيشتر با كانونهاي مساجد و توزيع جزوات فرهنگي و ديني و برگزاري
مسابقات فرهنگي و ديني و هماهنگ نمودن و سمت دهي مراسم ديني.
و: انتشار مجله فرهنگي و ديني و توزيع آن بين جوانان و تحصيل كردهها.
ط: افزايش شهريه طلاب عزيز و موارد بسيار ديگر كه در صورت تامين اعتبار و بودجه
لازم امكان آنها فراهم خواهد شد.
در پايان اين گزارش توفيق و موفقيتهاي روز افزون براي همه خدمتگذاران به اسلام
مخصوصا علماي ارجمند و پرتلاش کشورمان که در راه اعتلاي اسلام و مکتب تشيع
صادقانه و مجدانه تلاش ميکنند، آرزومنديم. و از سرور ارجمندمان سيد بزرگوار و
محترم جناب حجت الاسلام و المسلمين استاد مرتضوي که اين گزارش را در اختيار ما
قرار داد از جانب اعضاي انجمن فرهنگي ياسين کمال و امتنان و تقدير و تشکر
داريم.
دینی:
